Ellixe idioma:

Reinu de Llión, sieglos XII y XIII

  • Urraca I de Llión

    Alfonsu VIII de Llión

  • Urraca I. Reina de Llión, de 1109 a 1126. Fiya y sucesora d'Alfonsu VI. Chegóu al tronu tras la muerte'l sou hermanu Sanchu, únicu fiyu varón d'Alfonsu VI. Contraixu matrimoñu esi mesmu añu cul rei d'Aragón Alfonsu I, lu que provocóu una crisis que finóu nuna gerra civil ente los partidarios la reina y los del rei aragonés. Se produxenun movimientos anti-señoriales cumu los de Santiagu y Safagún. Nel añu 1114 Alfonsu I la repudióu y tornóu a Aragón. En Galicia, se produxu la rebelión independentista protagonizada pul obispu Diegu Gelmírez y el magnate Diegu Froilaz. En 1117 mediante'l Pautu del Tambre se reconocía la llexitimidá el sou fiyu, l'infante Alfonsu, pa sucedela nel tronu. La paz sólu duróu ata 1120 y la gerra civil prosigióu ata la sua muerte que se produxu en marzu y 8 de 1126 nel castiellu de Saldaña.
    Alfonsu VII "l'Emperador". Rei de Llión de 1126  a 1157. Fiyu y sucesor de Urraca I. En 1134 toma La Rioxa y Zaragoza tras lu cual, en 1135, facese coronar  Imperator totius Hispaniae, na Catedral de Llión. Afitáu el flancu aragonés del sou reinu Alfonsu centra la sua mirada na reconquista de las tierras nas manos los musulmanes. En 1139 tomóu el castiellu de Colmenar d'Oureya dende'l que s'amanazaba Toledu, nel 1142 facese cun Coria, en 1144 cun Xaén y Córdoba y nel 1147 cun Almería. En 1143, mediante'l Tratáu de Zamora, Alfonsu reconoz y robra la independencia de Pertual. En 1157, los almohades recuperanun el control de la ciudá d'Almería y Alfonsu VII parte pa tentare reconquistala. Fracasa nel tentu y cuandu tornaba a Llión, muere n'agostu y 21.
    Fernandu II. Rei de Llión de 1157 a 1188. Fiyu y sucesor d'Alfonsu VII. En 1158 acordóu cul sou hermanu Sanchu, rei de Castiella, nel Tratáu de Safagún, gerreare escontra los musulmanes, repartise los territorios conquistaos, que nel casu que ún los dous hermanos murriera el superviviente heredaría el reinu del sou hermanu difuntu, y la repartición del Reinu de Pertual. La muerte del sou hermanu Sanchu, anulóu las cláusulas del Tratáu de Safagún. En 1165 remocicóu y repoblóu las ciudaes de Lledesma y Ciarrodrigu, y eillu provocóu que los habitantes de Salamanca que, sigún paez, habían mercáu la ciudá de Lledesma, tomaran las armas escontra el rei y los maxistraos de Lledesma; cuandu el rei tuvu conocencia d'eillu marchóu cul sou exércitu escontra los sublevaos y obligóuyes a tornare a la sua ciudá. Ente 1162 y 1166 combatióu escontra Castiella. En 1169 conquistóu la ciudá de Badaxoz lluchandu escontra Pertual. En 1170 creyóu la Orden de Santiagu. Ente 1178 y 1180 se desenrrolla una nueva gerra cunos castellanos que finóu cuna Conferencia de Tordesiellas, onde se robra la paz. Murréu en Benavente en xineiru y 22 de 1188.
    Alfonsu VIII. Rei de Llión de 1188 a 1230. Fiyu y sucesor de Fernandu II. L'entamu el sou reináu fou abegosu asgaya pues pertueses y castellanos ambicionaban las tierras del Reinu de Llión. Na primaveira de 1188 convoca Las Cortes de Llión en San Isidoru.  Taban presentes tolos obispos del Reinu asina cumu l'arzobispu de Santiagu, amás de los nobles y los representantes las ciudaes del Reinu, que pur primeira vuelta yeran convocaos a ún autu d'estas carauterísticas. Las ciudaes representadas yeran Llión, Oviéu, Salamanca, Ciarrodrigu, Zamora y Astorga, incluyendu tamién outras cumu Toru, Benavente, Lledesma y dalgunas más. Alfonsu algamóu cun eillu más recursos pal Reinu y, en vuelta d'eillu, comprometióuse a ameyorare l'alministración de xusticia y fuliminare los abusos de poder de la nobleza, mediante la redaición de La Carta Magna. En 1218 decide creyare'l Estudiu Xeneral de Salamanca, futura Universidá de Salamanca, pa que los llïoneses nun tuvieran de salir del sou reinu pa estudiare. Una vuelta finadas las campañas escontra pertueses y castellanos reemprendióu los sous planes de reconquista y asina conquistóu Cazres en 1229 y Mérida y Badaxoz en 1230. Murréu nel municipiu gallegu de Sarria en setiembre y 24 de 1230.